Od 12 sierpnia 2026 roku zaczęły obowiązywać kolejne przepisy unijnego rozporządzenia PPWR dotyczącego opakowań i odpadów opakowaniowych. Jedna ze zmian dotyczy substancji PFAS – grupy związków chemicznych wykorzystywanych m.in. ze względu na ich odporność na wodę i tłuszcz. Nowe limity obejmują opakowania mające kontakt z żywnością, a więc rozwiązania wykorzystywane zarówno przez producentów FMCG, jak i gastronomię.
Nowe limity dla PFAS
Zgodnie z rozporządzeniem od 12 sierpnia na rynek UE nie mogą być wprowadzane opakowania do kontaktu z żywnością, jeśli zawartość PFAS osiąga lub przekracza określone poziomy. Przepisy przewidują trzy wartości graniczne: 25 ppb dla pojedynczych PFAS, 250 ppb dla sumy PFAS w ramach określonej analizy oraz 50 ppm dla PFAS uwzględniających również formy polimerowe.
PFAS, określane często jako „wieczne chemikalia”, charakteryzują się wysoką trwałością i odpornością na rozkład. W opakowaniach mogą być wykorzystywane m.in. do nadawania materiałom właściwości odpornych na tłuszcz i wodę. Ograniczenie ich obecności jest więc szczególnie istotne w przypadku części opakowań papierowych i innych materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością.
Zmiana dotyczy także gastronomii
Nowe wymogi mają znaczenie nie tylko dla producentów opakowań. Regulacje obejmują szeroki rynek opakowań mających kontakt z żywnością, co oznacza, że dotyczą również rozwiązań wykorzystywanych w gastronomii i foodservice – od opakowań na wynos po materiały wykorzystywane do pakowania żywności.
Istotne jest również to, kiedy opakowanie uznaje się za wprowadzone na rynek. Komisja Europejska wyjaśnia, że w przypadku opakowań sprzedażowych i grupowych momentem tym może być ich napełnienie, jeśli końcowe procesy, takie jak zamknięcie opakowania, wpływają na jego zgodność z wymaganiami. Opakowania transportowe i usługowe są natomiast co do zasady wprowadzane na rynek już jako puste.
Co z opakowaniami wyprodukowanymi wcześniej?
Nowe przepisy nie przewidują specjalnego okresu przejściowego pozwalającego na dalsze wprowadzanie na rynek opakowań zawierających PFAS powyżej nowych limitów. Jednocześnie Komisja Europejska wyjaśnia, że opakowania, które zostały wprowadzone na rynek przed 12 sierpnia 2026 roku, mogą pozostać na rynku i nie muszą być wycofywane.
Dla firm oznacza to konieczność zweryfikowania materiałów wykorzystywanych w nowych partiach opakowań oraz danych przekazywanych przez ich dostawców. Komisja zwraca przy tym uwagę, że na poziomie UE nie istnieje jeszcze jedna zharmonizowana metoda badania PFAS w opakowaniach przeznaczonych do kontaktu z żywnością. W wytycznych przedstawiono więc zalecane podejście etapowe do kontroli zgodności.
Nowy etap regulacji opakowań
PPWR zaczęło obowiązywać formalnie już w lutym 2025 roku, ale większość przepisów zaczyna być stosowana stopniowo. 12 sierpnia 2026 roku jest jednym z kluczowych terminów w harmonogramie wdrażania regulacji. Kolejne wymagania dotyczące m.in. projektowania opakowań, recyklingu czy zawartości materiałów z recyklingu będą wchodzić w życie w następnych latach.
Dla branży spożywczej oznacza to, że temat opakowań przestaje być wyłącznie kwestią designu, kosztów czy komunikacji marki. Coraz większe znaczenie mają również wymagania dotyczące składu materiałów i ich zgodności z regulacjami obowiązującymi na rynku UE.
